woensdag 4 oktober 2017

VOOROORLOGSE HERINNERINGEN, Janny Wisse-Joosse

Herinneringen aan 'Landzicht' van Janny Wisse-Joosse, 23 oktober 2015, Lethbridge, Alberta, Canada 


Ik ben geboren in 1937 dus was ik nog maar klein toen onze familie op Landzicht woonde. De boerderij was van m’n grootvader en mijn vader had die overgenomen. Suus, Ko, Henk en ik zijn allemaal op Landzicht geboren. Ik was graag bij vader en kan me herinneren dat ik bij hem op het land was. Hij was een boer in hart en nieren!

Het was een feest als we naar Bure De Voogd gingen. Ze had altijd babbelaars en in de voor keuken een duif waar ze tegen praatte! In de winter hield men bure-visite en omdat ik jong was moest ik mee. Maar ik werd in bed gelegd in de bedstee, achter de deurtjes...maar die duwde ik heel langzaam open om te zien wat er allemaal gebeurde in de kamer, die vol met rook stond! Zodra iemand de deur open zag werd die gauw weer dicht geduwd!

Ik speelde met m’n nicht Riek Joosse (Dochter van Oom Joos en Tante Mina) die niet ver van ons vandaan woonde. Landzicht had een grote tuin en veel fruit bomen. We hadden ook kruisbessen die we “beiers” noemden. Oom Joos lustte die zo graag en als hij bij ons kwam en ze waren rijp dan ging hij op zijn knieën zitten bij een bos en hield niet op voor dat de bos leeg was!

De dag dat de dijk werd gebombardeerd kan ik me nog heel goed herinneren. Landzicht was toen “mijnenveld” en wij woonden bij Oom Ko Besuyen in huis. (Die Blauwe schuur is daar nog, in de weg van Brasser)  Mijn 2 broers en Tante Mina en Oom Joos hadden permissie gekregen om appels te plukken bij Landzicht die dag. Ik was bij vader op het land met een neef, Kees Besuyen. De “kortouwe” die de ploeg trok brak (ik weet niet hoe dat uit te leggen maar misschien weet je wat dat is.) Vader zei tegen me : “Goed de liende vast houden dan ga ik naar huis om een andere te halen:” Ik was zo trots dat vader me dat toe vertrouwde!

Maar...toen kwamen die grote bommenwerpers over en we werden bang! We kropen samen aan de kant van de sloot, maar ik hield de liende stevig vast want dat had vader gezegd! We zagen vader komen, hij rende en sprong over prikkeldraad. Zodra hij bij ons kwam gaf hij het paard een klap op z’n achterste en we renden terug naar de Besuyen boerderij. Het paard wist de weg wel! M’n moeder was in verwachting van m’n jongste zusje Tanny en we stonden allemaal te kijken naar die bommenwerpers die bommen gooiden op de dijk. Moeder huilde want de jongens waren dicht bij die dijk...Toen ze klaar waren met bommen werpen was er een vliegtuig die niet wist wat hij met z’n laatste bom moest doen (zo leek dat) en liet die precies op Landzicht vallen...dat was het einde van de boerderij.. En m’n broers waren in de tuin daar... Ik kan me nu voorstellen wat dat voor vader en moeder was, ik was nog te jong om het goed te bevatten.

Toen werd het stil, een angstige stilte na al dat geluid...(we wisten niets van tijdbommen af) Vader zei : “Ik ga kijken of ik de jongens vinden kan” Hij was net uit het oog verdwenen toen de bommen ontploften. Ik hoor moeder nog zeggen” Nu is vader er ook nog aan”. Het leek net grote bijen korven, die ontploffende bommen. De grote bonken  blauwe klei, ik zie het nog voor me...telefoon palen leken lucifer stokjes...

Gelukkig waren de jongens en m’n oom en tante ok, maar dat wisten we niet voor een lange tijd. Er waren geen mobieltjes  in die tijd! De Engelsen hadden eerst waarschuwing pamfletten uit het vliegtuig gegooid en m’n broer wist wat dat betekende. Dus zijn ze aan het rennen gegaan, over Gapinge, geloof ik. Tante Mina brak haar been toen ze over een sloot sprongen, maar dat was het enige slachtoffer. Het was uren later voor we dat hoorden.

Toen werd het avond en kwam het water op...We moesten daar weg. Al onze bezittingen werden op een wagen geladen en zo zijn we op die schokkende wagen naar Vrouwenpolder gereisd. Kun je je voostellen wat dat voor moeder was? Toen we net bij Oom Izak en Tante Tan Melse waren(die hadden een textiel winkel op Vrouwenpolder en hadden meer evacuees, het was een huis vol!) moest vader weer terug om de dokter want Tanny is geboren op 13 oktober geboren...

Later zijn we naar Kloetinge gebracht met een “duuk boot” (Amphibian) maar dat is weer een ander verhaal.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten